fbpx
In-Control-Statement
Rechtmatigheidsverantwoording 2021

Vanaf het boekjaar 2021 zal het college verantwoording gaan afleggen over de rechtmatigheid. De accountant zal dan geen oordeel meer geven over de rechtmatigheid in zijn controleverklaring. De rechtmatigheidsverantwoording van het college wordt dan onderdeel van de getrouwheidsverklaring van de accountant.

Goedkeurende Accountantsverklaring

Elf gemeenten hebben zodanig veel fouten in de boekhouding, dat ze al vier jaar geen goedkeurende accountantsverklaring hebben gekregen. Dat blijkt uit een door minister Ollongren van Binnenlandse Zaken gepubliceerd overzicht van de verantwoording van gemeenten over het verslagjaar 2018. Ze noemt deze gemeenten een ‘zorgpunt’. (Bron: Binnenlands Bestuur van 6 november 2019).


Zorgpunt Rechtmatigheid

In 2015 was er een sterke daling in het percentage goedkeurende verklaringen voor de jaarrekeningen van gemeenten op het aspect rechtmatigheid. Slechts 50 procent kreeg groen licht, waar dat percentage in voorgaande jaren rond de 95 procent lag. Destijds was dat te wijten aan de decentralisatie in het sociaal domein. De afgelopen twee jaar is het percentage goedkeurende verklaringen gestabiliseerd op respectievelijk 87 en 86 procent, maar problemen in het sociaal domein zijn niet meer de belangrijkste reden waarom gemeenten geen goedkeurende verklaring krijgen. Het afgelopen jaar waren onrechtmatigheden bij (Europese) aanbestedingen veruit de voornaamste reden. Het incorrect aanbesteden van opdrachten boven de Europese drempelwaarden was daarbij één van de meest gemaakte fouten.

In-Control-Statement

Op dit moment verstrekken externe accountants een controleverklaring met een oordeel inzake getrouwheid en rechtmatigheid bij de jaarrekeningen van gemeenten. In Nederland zijn nu de voorbereidingen aan de gang om gemeenten te verplichten tot het afgeven van een ‘rechtmatigheidsverantwoording’. De externe accountant geeft in de toekomst dan een controleverklaring af met alleen een oordeel inzake de getrouwheid van de jaarrekening, inclusief de rechtmatigheidsverantwoording door het college van B en W die in de jaarrekening wordt opgenomen. Het ‘In-Control-Statement’ past in het geheel van het samenspel tussen samenleving en overheid. Wat gaan we doen en hoe kunnen we daar verantwoording over afleggen om het goede leven in de gemeente verder te bevorderen. Het biedt een verdere stap in de versteviging van de lokale democratie en transparantie naar de gemeenteraad en samenleving.


Wat kunt u als gemeente nu al doen?

Voor alle gemeenten geldt: wacht niet tot 2021, zet nu zelf ook de eerste stap richting een rechtmatigheidsverantwoording! Die komt er namelijk niet vanzelf. Het is goed om binnen uw gemeente dit onderwerp op de agenda te zetten en bespreekbaar te maken. Vragen die u hierbij kunt stellen:

  1. Wat zijn onze gemeentelijke ambities aangaande de rechtmatigheidsverantwoording en het eventueel breder trekken naar een “In-Control-Statement”? En hoe raken deze ambities de inrichting van onze bedrijfsvoering?
  2. Wat is er nodig om zelf (als B&W) een rechtmatigheidsverantwoording af te kunnen geven? Is er al voldoende expertise in huis bij de gemeente of moeten we samenwerking in de regio opzoeken?
  3. In hoeverre zijn we nu als gemeente al in staat om een oordeel te geven over de financiële rechtmatigheid van onze voornaamste processen? Is onze verbijzonderde interne controle functie al zodanig opgezet dat we aan het eind van het jaar een totaalconclusie kunnen trekken?
  4. Kunnen we al eerder als gemeente proberen om een (deel van de) rechtmatigheidsverantwoording op te stellen, vooruitlopend op de wettelijke verplichting? En kunnen we die ook gebruiken voor de afstemming en voorbereiding op de externe accountantscontrole?
Verandering

Gemeenteraden hebben de ruimte het College om meer te vragen; bijvoorbeeld om stappen te zetten voor het verbeteren van de interne beheersing rondom aanbestedingen in de zorg of met betrekking tot de maatregelen rondom de bescherming van persoonsgegevens of informatiebeveiliging. En zo zijn er nog veel meer belangrijke onderwerpen op de agenda van de gemeentebesturen. Zeker na de overgang van het sociale domein van het Rijk naar gemeenten is de complexiteit van de gemiddelde gemeentelijke organisatie sterk toegenomen en aan verandering onderhevig. Het verder professionaliseren van de organisatie is daarmee van groot belang om verantwoord met publieke middelen om te gaan. Maar vooral ook om de service van de gemeente aan de inwoners (klanten) naar tevredenheid en in continuïteit te kunnen organiseren.


“Het gaat niet alleen om beheersing van processen, maar vooral om het versterken van cultuur (houding en gedrag) en bewustzijn binnen de organisatie. Daarom is het belangrijk op tijd te beginnen!”


Hulp nodig?

Interesse in hoe ANG Public Finance kan helpen bij het verder professionaliseren van de organisatie? Zit “Passie voor Performance” ook in uw DNA? Bel Kimberley (06-47111749) dan voor maximale DNA-verbinding!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

commodo Aliquam leo. id massa elit. vel, id lectus nunc Phasellus